Grettistak vestan undir Suðurmanna Sandfelli

Identity area

Type of entity

Corporate body

Authorized form of name

Grettistak vestan undir Suðurmanna Sandfelli

Parallel form(s) of name

    Standardized form(s) of name according to other rules

      Other form(s) of name

        Identifiers for corporate bodies

        Description area

        Dates of existence

        (1900)

        History

        Grettistak vestan undir Suðurmanna Sandfelli norðanvert.

        Grettistök heita stóreflisbjörg, sem sagt er, að Grettir sterki hafi lyft upp á smærri steina, sem þau hvíla á. Grettistak er á Þingmannaheiði og annað á Trékyllisheiði. Grettir lifði fram á 11. öld, og er til saga af honum, sem er allmjög þjóðsagnakennd. Hefur hún nýlega verið gefin út á Hólum. Steinatök þessi eru svo stór, að óhugsandi er, að nokkur maður hefði getað náð tökum á þeim til þess að hreyfa þau, enda þótt hann hefði haft næga krafta til þess. En í fornöld, þegar landið var miklu fólksfleira en nú og menn riðu í hópum um fjallvegu þessa, þá er trúlegt, að margir menn í sameiningu hafi lyft þessum björgum, en það gátu þeir auðveldlega, ef þeir hafa haft með sér reipi. En líklega hafa þeir skemmt sér við tilhugsunina um það, að seinni tíma menn héldu, að forfeður þeirra hafi verið svo miklu sterkari og stærri en þeir, og þekkjast þess dæmi frá öðrum stöðum. Á Grettistakið á Þingmannaheiði er krotaður rúnastafur, sem sagt er, að sé nafn Grettis, en þetta er einungis 100 ára gamalt fangamark og því enginn eiginlegur rúnastafur.

        Frá Álkuskála til Arnarvatns.
        Álkuskáli er kenndur við Álftaskálará á Haukagilsheiði. Dæmigerð reiðleið um opnar og víðfeðmar heiðar Húnavatnssýslna. Að miklu leyti er landið gróið á þessari leið norðan Fellaskála. Mestur hluti hennar er á jeppaslóð, sem liggur úr Víðidal upp á Víðidalstunguheiði. Síðari hluti leiðarinnar, þegar komið er suður fyrir Fellaskála, er í vesturjaðri Stórasands. Þar lá hinn forni Skagfirðingavegur úr Borgarfirði eftir að ferðir lögðust að mestu af um Kjöl. Stórisandur er lítt gróið hæðaland, í 700-800 m hæð, í Húnaþingi norðan Langjökuls. Milli Arnarvatnsheiðar og Kjalvegar norðan Seyðisár. Þarna eru jökulsorfin og víða stórgrýtt grágrýtishraun, sem eru þó víða greiðfær. Borgfirðingar riðu þessa leið til Örlygsstaðabardaga 1238.
        Förum frá Álkuskála í 560 metra hæð eftir reiðgötu til vesturs og suðvesturs að slóð norðan úr Víðidal. Fylgjum þeirri slóð til suðurs, í tæplega 600 metra hæð, vestur fyrir Litla-Sandfell og Suðurmanna-Sandfell. Komum að Fellaskála austan við Kolgrímsvötn. Fylgjum jeppaslóðinni áfram til suðurs vestan við Fossabrekkur, unz við komum hjá Grettishöfða að jeppaslóð yfir Stórasand. Förum þá slóð til vesturs að Skammá, sem rennur úr Réttarvatni í Arnarvatn. Förum yfir ána og síðan suður fyrir Arnarvatn og vestur fyrir það að Hnúabaksskála norðvestan við vatnið, í 540 metra hæð.

        Suðurmannasandfell är ett berg i republiken Island. Det ligger i regionen Norðurland vestra, 130 km nordost om huvudstaden Reykjavík. Toppen på Suðurmannasandfell är 713 meter över havet, eller 107 meter över den omgivande terrängen. Bredden vid basen är 2,0 km.
        Trakten runt Suðurmannasandfell är nära nog obefolkad, med mindre än två invånare per kvadratkilometer. Det finns inga samhällen i närheten. Trakten runt Suðurmannasandfell består i huvudsak av gräsmarker.

        Places

        Þingmannaheiði; Trékyllisheiði; Álkuskáli; Arnarvatn; Fellaskáli; Víðidalur; Víðidalstunguheiði; Stórasandur; hinn forni Skagfirðingavegur úr Borgarfirði; Kjölur; Langjökull; Kjalvegur; Arnarvatnsheiði; Seyðisá; Litla-Sandfell; Skammá; Réttarvatn; Arnarvatn; Hnúabaksskála:

        Legal status

        Functions, occupations and activities

        Mandates/sources of authority

        Internal structures/genealogy

        General context

        Relationships area

        Related entity

        Beinhóll á Kili ((1880))

        Identifier of related entity

        HAH00063

        Category of relationship

        hierarchical

        Dates of relationship

        Description of relationship

        Related entity

        Auðkúluheiði (1890)

        Identifier of related entity

        HAH00016

        Category of relationship

        hierarchical

        Dates of relationship

        Description of relationship

        Related entity

        Eyvindarstaðaheiði ((1950))

        Identifier of related entity

        HAH00018

        Category of relationship

        hierarchical

        Dates of relationship

        Description of relationship

        Related entity

        Grímstunguheiði ((1950))

        Identifier of related entity

        HAH00017

        Category of relationship

        hierarchical

        Dates of relationship

        Description of relationship

        Related entity

        Friðmundarvatn á Auðkúluheiði ((1950))

        Identifier of related entity

        HAH00257

        Category of relationship

        hierarchical

        Dates of relationship

        Description of relationship

        Related entity

        Grettishellir í Kjalhrauni ((1950))

        Identifier of related entity

        HAH00352

        Category of relationship

        hierarchical

        Dates of relationship

        Description of relationship

        Related entity

        Grjótá á Kjalvegi ((1950))

        Identifier of related entity

        HAH00279

        Category of relationship

        hierarchical

        Dates of relationship

        Description of relationship

        Related entity

        Öldumóðuflá Grímstungurheiði ((1950))

        Identifier of related entity

        HAH00278

        Category of relationship

        associative

        Dates of relationship

        Description of relationship

        Related entity

        Sandfellsflá á Grímstunguheiði ((1900))

        Identifier of related entity

        HAH00404

        Category of relationship

        associative

        Dates of relationship

        Description of relationship

        Access points area

        Subject access points

        Place access points

        Occupations

        Control area

        Authority record identifier

        HAH00275

        Institution identifier

        IS HAH-óby

        Rules and/or conventions used

        Status

        Final

        Level of detail

        Full

        Dates of creation, revision and deletion

        GPJ 19.2.2019

        Language(s)

        • Icelandic

        Script(s)

          Maintenance notes