Möðrudalur á Fjöllum

Identity area

Type of entity

Corporate body

Authorized form of name

Möðrudalur á Fjöllum

Parallel form(s) of name

    Standardized form(s) of name according to other rules

      Other form(s) of name

        Identifiers for corporate bodies

        Description area

        Dates of existence

        (900)

        History

        Möðrudalur á Fjöllum er bær á Möðrudalsöræfum á Norðurlandi eystra. Jörðin er ein sú landmesta á Íslandi og sú sem stendur hæst (469 metra yfir sjávarmáli). Bærinn stóð við Hringveginn þar til Háreksstaðaleið var tekin í notkun.

        Ferjufjall (547m) er vestan Jökulsár á Fjöllum, nokkru sunnar en Möðrudalur. Þar var fyrrum ferjustaður fyrir þá, sem fóru um Ódáðahraunsveg. Þaðan eru 55-60 km að Suðurárbotnum og 70 km að Skjálfandafljóti. Forn vörðubrot benda til mannaferða. Líklega fór Sámur á Leikskálum (Hrafnkelssaga) þessa leið.
        Austan Möðrudals liggja vegir inn á Brúaröræfi og til Kverkfjalla.
        Vegalengdin frá Reykjavík er 522 km um Hvalfjarðargöng.

        Á Möðrudal hefur verið rekin veðurathugunarstöð um árabil, en þar og á Grímsstöðum á Fjöllum mældist mesti kuldi sem mælst hefur á Íslandi, -38°C, þann 21. janúar 1918.

        Places

        Legal status

        Búskapur á jörðinni á sér jafnlanga sögu og íslensk byggðasaga, en fyrir um 10 árum síðan fundu fornleifafræðingar gröf á jörðinni frá árinu 964. Það bendir til þess að búskapur hafi hafist ennþá fyrr á Möðrudal en áður var talið.

        Bærinn hefur verið hluti af ferðaleiðum fólks á milli landshorna og skipað mikilvægan sess í samgöngukerfi landans í gegnum aldirnar. Ferðalangar áðu gjarnan á Möðrudal, enda einn af fáum áningastöðum í boði á þessum slóðum lengi vel. Búskapurinn hefur tekið talsverðum breytingum með árunum, sér í lagi í seinni tíð. Sú ætt sem nú býr á staðnum tók við búskap árið 1874 og hefur því búið á staðnum í tæp 150 ár. Núverandi ábúendur eru Elísabet Svava Kristjánsdóttir og Vilhjálmur Vernharðsson. Vilhjálmur er ættaður frá Möðrudal en Elísabet Svava á ættir sínar að rekja til Grundarfjarðar þar sem hún er uppalin.

        Functions, occupations and activities

        Mandates/sources of authority

        Internal structures/genealogy

        General context

        Fjallakaffi sem er kaffihús og veitingastaður var stofnað af Eðvaldi Jóhannssyni og Vilborgu Vilhjálmsdóttur árið 1976. Þeirra arftakar hafa verið nokkrir í gegnum tíðina. Um það leiti er færa átti þjóðveginn (2001) frá Möðrudal tekur Vilhjálmur (oftast nefndur Villi) við rekstrinum af Ástu Sigurðardóttur og er óhætt að segja að þar hafi hann tekið við góðu búi þar sem Ásta og hennar fyrirennarar höfðu skapað Fjallakaffi gott orðspor síðustu áratugi.

        Árið 2003 var farið að huga að því að byggja nýtt Fjallakaffi og kom ekkert annað til greina en burstabær með sama lagi og gistiaðstaðan í baðstofunum.

        Relationships area

        Related entity

        Möðrudalskirkja á Fjöllum (4.9.1949 -)

        Identifier of related entity

        HAH00010

        Category of relationship

        associative

        Dates of relationship

        Description of relationship

        Related entity

        Möðrudalsöræfi ((1950))

        Identifier of related entity

        HAH00382

        Category of relationship

        associative

        Dates of relationship

        Description of relationship

        Related entity

        Hróðný Stefánsdóttir (1892-1966) Möðruvöllum á Fjöllum (2.12.1892 - 18.8.1966)

        Identifier of related entity

        HAH07609

        Category of relationship

        hierarchical

        Type of relationship

        Dates of relationship

        Description of relationship

        húsfreyja þar

        Access points area

        Subject access points

        Place access points

        Occupations

        Control area

        Authority record identifier

        HAH00841

        Institution identifier

        IS HAH

        Rules and/or conventions used

        Status

        Final

        Level of detail

        Partial

        Dates of creation, revision and deletion

        GPJ skráning 5.5.2020

        Language(s)

        • Icelandic

        Script(s)

          Maintenance notes